จวนเจ้าเมืองตะกั่วป่า (Takua Pa Governor’s Residence) เป็นสถานที่สำคัญทางประวัติศาสตร์ของจังหวัดพังงา ตั้งอยู่ในย่าน เมืองเก่าตะกั่วป่า (ตลาดเก่า) ซึ่งในอดีตเคยเป็นศูนย์กลางการปกครองและการค้าขายที่รุ่งเรืองจากอุตสาหกรรมเหมืองแร่ดีบุก จวนแห่งนี้เคยใช้เป็นที่พำนักของเจ้าเมืองตะกั่วป่า รวมถึงเป็นสถานที่รับรองแขกบ้านแขกเมืองในช่วงเวลาที่เมืองตะกั่วป่ามีความเจริญสูงสุด

สิ่งที่ยังคงโดดเด่นให้เห็นในปัจจุบันคือ ซุ้มประตูโบราณและแนวกำแพงอิฐ ที่สร้างขึ้นในสไตล์ ชิโนโปรตุกีส ซึ่งเป็นการผสมผสานระหว่างศิลปะจีนและยุโรป ซุ้มประตูมีความสูงสง่างามและตกแต่งด้วยลวดลายปูนปั้นที่สะท้อนถึงความประณีตของช่างฝีมือในยุคอดีต

แม้ว่าตัวอาคารหลักของจวนจะผุพังไปตามกาลเวลา แต่โครงสร้างของกำแพงอิฐที่ยังคงหลงเหลืออยู่ก็ยังสามารถบอกเล่าเรื่องราวของอดีตได้เป็นอย่างดี บางส่วนของกำแพงมี รากไม้ใหญ่โอบล้อม เพิ่มบรรยากาศความขลังและสะท้อนถึงช่วงเวลาที่ยาวนานกว่าร้อยปีที่สถานที่แห่งนี้ได้ผ่านพ้นมา

ในอดีตพื้นที่ของจวนเจ้าเมืองมีบริเวณกว้างขวาง และเคยเป็นที่ตั้งของศูนย์กลางการบริหารของเมืองตะกั่วป่า การมาเยือนสถานที่แห่งนี้จึงเสมือนการย้อนเวลาไปสัมผัส ความรุ่งเรืองของเมืองท่าตะกั่วป่า ที่ครั้งหนึ่งเคยเป็นจุดหมายของพ่อค้าชาวจีนและชาวตะวันตกที่เดินทางมาค้าขายแร่ดีบุก

บริเวณโดยรอบยังคงมี อาคารตึกแถวโบราณสไตล์ชิโนโปรตุกีส และวิถีชีวิตของชุมชนท้องถิ่นที่ยังคงรักษาเอกลักษณ์ทางวัฒนธรรมเอาไว้อย่างดี ทำให้พื้นที่เมืองเก่าตะกั่วป่ากลายเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมที่มีเสน่ห์เฉพาะตัว

ปัจจุบันจวนเจ้าเมืองตะกั่วป่าได้รับการอนุรักษ์ให้เป็นแหล่งเรียนรู้ทางประวัติศาสตร์และวัฒนธรรมสำหรับนักท่องเที่ยวและคนรุ่นใหม่ บรรยากาศรอบพื้นที่มีความร่มรื่นและเงียบสงบ เหมาะสำหรับการเดินเล่นชมเมืองเก่าและ ถ่ายภาพสถาปัตยกรรมโบราณ ที่หาชมได้ยากในปัจจุบัน

• รถยนต์ส่วนตัว: จากตัวเมืองพังงา ใช้ ถนนเพชรเกษม (ทางหลวงหมายเลข 4) มุ่งหน้าสู่อำเภอตะกั่วป่า เมื่อเข้าสู่เขตอำเภอให้เดินทางไปยังย่านเมืองเก่า (ตลาดเก่า) โดยจวนเจ้าเมืองตั้งอยู่ใกล้ ถนนศรีตะกั่วป่า และมีป้ายบอกทางชัดเจน

• รถสาธารณะ: สามารถนั่งรถโดยสารมาลงที่ สถานีขนส่งตะกั่วป่า จากนั้นต่อรถสองแถวไม้สีเขียว หรือที่เรียกว่า รถโพถ้อง ซึ่งเป็นรถโดยสารท้องถิ่นไปยังย่านเมืองเก่า

• ช่วงเวลาที่เหมาะสำหรับการเที่ยวคือ ช่วงเช้าหรือช่วงเย็นหลัง 16:00 น. เพราะอากาศไม่ร้อนเกินไป เหมาะสำหรับการเดินชมเมืองเก่า

• กิจกรรมที่แนะนำ ได้แก่ การถ่ายภาพซุ้มประตูโบราณ, การเดินเที่ยวถนนคนเดินตะกั่วป่า (จัดทุกวันอาทิตย์ช่วงบ่ายถึงเย็น) และการแวะชิมอาหารพื้นเมืองในตลาดเก่า

• ควรสวม เสื้อผ้าลำลองที่สุภาพและสบาย เพื่อความสะดวกในการเดินชมสถานที่และถ่ายภาพ

• สถานที่ท่องเที่ยวใกล้เคียง ได้แก่ ถนนศรีตะกั่วป่า (ถนนสายวัฒนธรรม), สะพานเหล็กบุญสูง และวัดเสนาภิมุข

ค่าเข้าชม:

• ไม่มีค่าเข้าชม

เวลาเปิด-ปิด:

• สามารถเข้าชมพื้นที่ภายนอกได้ตลอดเวลา (แนะนำช่วงเวลา 08:00 – 18:00 น.)